राष्ट्रपतींचे माजी एडीसी मेजर ऋषभ सिंग संब्याल यांची भारतीय सैन्यातून मुदतपूर्व निवृत्ती

राष्ट्रपतींचे माजी एडीसी मेजर ऋषभ सिंग संब्याल यांची भारतीय सैन्यातून मुदतपूर्व निवृत्ती

१२ वर्षांच्या सेवेनंतर लष्कराला निरोप; राष्ट्रपती भवनातील कर्तव्यांमुळे मिळवली होती विशेष लोकप्रियता

नवी दिल्ली :

राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांचे माजी सहाय्यक-एडीसी (Aide-de-Camp) आणि ४ पॅरा स्पेशल फोर्सेसचे अधिकारी मेजर ऋषभ सिंग संब्याल यांनी सुमारे १२ वर्षांच्या सेवेनंतर भारतीय सैन्यातून मुदतपूर्व निवृत्ती घेतली आहे. सैन्यातील पद औपचारिकरीत्या सोडल्यानंतर त्यांनी २१ ऑगस्ट २०२६ रोजी राष्ट्रपती भवनात राष्ट्रपती द्रौपदी मुर्मू यांची भेट घेतली. राष्ट्रपती भवनाच्या अधिकृत डिजिटल फोटो लायब्ररीमध्ये त्यांचा उल्लेख ‘सेवानिवृत्त माजी एडीसी’ असा करण्यात आला आहे.

मेजर संब्याल २०२१ मध्ये जाट रेजिमेंटमध्ये कॅप्टन असताना प्रथम सार्वजनिक चर्चेत आले. प्रजासत्ताक दिनाच्या संचलनात त्यांनी रेजिमेंटच्या तुकडीचे नेतृत्व केले होते. या तुकडीला ‘सर्वोत्कृष्ट संचलन तुकडी’चा पुरस्कार मिळाला होता.

यानंतर त्यांनी विशेष दलातील ४ पॅराच्या कठीण निवड प्रक्रियेत स्वेच्छेने सहभाग घेतला. या प्रक्रियेत यशस्वी झाल्यानंतर त्यांना ‘बलिदान बॅज’ मिळाला. विशेष दलातील निवडक अधिकाऱ्यांना मिळणारा हा महत्त्वाचा सन्मान मानला जातो.

जम्मू येथील लष्करी परंपरा असलेल्या डोग्रा राजपूत कुटुंबातील मेजर संब्याल यांनी राष्ट्रीय संरक्षण अकादमीमध्ये तीन वर्षे आणि भारतीय लष्करी अकादमीमध्ये एक वर्ष प्रशिक्षण घेतले. त्यानंतर सुमारे आठ वर्षे कमिशन्ड अधिकारी म्हणून सेवा बजावली. अशा प्रकारे प्रशिक्षणासह भारतीय सैन्याशी त्यांचा सुमारे १२ वर्षांचा संबंध राहिला.

२०२४-२५ च्या सुमारास त्यांची राष्ट्रपतींच्या एडीसीपदी निवड झाली. राष्ट्रपतींच्या एडीसीची भूमिका ही सशस्त्र दलांमधील प्रतिष्ठेची आणि जबाबदारीची मानली जाते. या पदावर असताना अधिकृत कार्यक्रमांमध्ये राष्ट्रपतींसोबत उपस्थित राहणे, शिष्टाचाराचे पालन, प्रवासादरम्यान समन्वय आणि विविध महत्त्वाच्या प्रसंगी सतर्कता राखणे यांसारख्या जबाबदाऱ्या पार पाडाव्या लागतात.

राष्ट्रपतींसोबत विविध कार्यक्रमांमध्ये कर्तव्य बजावताना मेजर संब्याल यांचे अनेक फोटो आणि व्हिडिओ सोशल मीडियावर मोठ्या प्रमाणात व्हायरल झाले. पावसात राष्ट्रपतींवर छत्री धरणे, भावनिक प्रसंगी रुमाल देणे, मंदिराच्या पायऱ्यांवर सहाय्य करणे तसेच विविध शासकीय कार्यक्रमांमध्ये शिस्तबद्ध पद्धतीने कर्तव्य बजावताना ते दिसले. यामुळे सोशल मीडियावर त्यांची मोठी चर्चा झाली आणि त्यांच्यासाठी फॅन पेजेसही निर्माण झाली.

मेजर संब्याल यांनी एडीसी म्हणून कार्यरत असताना वैयक्तिक सोशल मीडियापासून मोठ्या प्रमाणात अंतर राखले. मात्र, त्यांच्या संयमित व्यक्तिमत्त्वामुळे आणि राष्ट्रपतींसोबत दिसणाऱ्या समन्वयामुळे त्यांना मोठी लोकप्रियता मिळाली.

दरम्यान, त्यांच्या मुदतपूर्व निवृत्तीचे अधिकृत कारण अद्याप स्पष्ट करण्यात आलेले नाही. सोशल मीडियावर याबाबत विविध चर्चा सुरू असल्या तरी त्यांना कोणत्याही अधिकृत सूत्राकडून दुजोरा मिळालेला नाही. त्यामुळे निवृत्तीच्या कारणाबाबत कोणताही निष्कर्ष काढणे घाईचे ठरणार आहे.

प्रजासत्ताक दिनाच्या संचलनात जाट रेजिमेंटचे नेतृत्व आणि राष्ट्रपतींच्या एडीसी म्हणून पार पाडलेल्या जबाबदाऱ्यांमुळे मेजर ऋषभ सिंग संब्याल यांनी आपल्या शिस्तबद्ध आणि समर्पित सेवेतून देशवासीयांचे लक्ष वेधून घेतले.